Yıldız, şöyle devam etti:

“10-15 yıl önce, Kayseri’ye deniz geleceğini, ilçemize bağlı 22 köyde 167 kişinin kooperatif kurup, balıkçılık yapacaklarını söylesek, herkes gülerdi. Ama, şimdi bakın 82 milyon metrekarelik yüzölçümüne sahip barajda yayın, levrek, Gümüş, sazan ve alabalık tutuluyor. O nedenle şu anda 62 gemi ve tekneden ilk planda Ulaştırma Bakanlığı verilerine uygun 32′sine ruhsat ve lisans verdik. Baraj gölünde tehlikeli ve üzücü olaylar meydana gelmemesi için gereken önlemleri alıp, eğitim çalışmaları yapıyoruz. Yöredeki köylüler, tarım ve hayvancılıktan sonra şimdi de balıkçılıkla tanışarak önemli gelir kapısına kavuştu.

Yamula Barajı Su Ürünleri Kooperatifi Başkanı Ali Çavuş da, balıkçılığın yöre halkı için ekmek kapısını olduğunu, ruhsat almalarına yardımcı olan Ulaştırma Bakanlığı ve Kocasinan Belediyesi’ne teşekkür ettiklerini söyledi.

kanser ve ülser hastalığının tedavisinde tüketildiğini kaydetti. Güven, “Bu balıkları porsiyon olarak büyütmek diğer balıklarla kıyasladığımız zaman ekonomik olarak rantabl olmuyor çünkü bunlar 4-5 yılda ancak porsiyon boya gelebilen balıklar bu sebep ile gıda balığı olarak kontrol yapıldığında bu balıklar ekonomik olmuyor. Biz bu balıkları 5 santimi geçen yavru boyuna kadar kontrollü şekilde büyütüp önce bölgemizde Sapanca’dan başlayarak küçük dere ve çaylara bu güvenli boya gelen balıkları bırakmak

istiyoruz. Bunu bu şekilde yapmak istememizin sebebi sizin de bildiniz gibi bölgemizde ve Türkiye’de doğal alabalığa karşı bir ilgi var. Bu ilgi beslenme olarak değil. Sağlıkla ilgili olarak. Örneğin kırık ve çıkıkta, kanser ve ülser hastalığının tedavisinde doğal alabalığın çok yararlı olduğu fikri halkımıza yerleşmiş. Gerçekten de öyle” diye konuştu.

Güven, kırmızı benekli doğal alabalıkların sorumsuzca avlanma nedeniyle sayılarının günden güne azaldığını ifade ederek, “Vatandaşımız kontrolsüz bir şekilde doğadaki balıkları yani yavru balıkları yakalıyor ve hastalık sebebiyle ihtiyacı olan diğer vatandaşlara büyük paralarla satıyorlar. Bu durum katliam derecesine ulaşmış vaziyette ve dolayısı ile bir balığın bir kere bile yumurta vermeden doğadan yok edildiğini düşünürsek o bölgelerde sürdürülebilir balıkçılık imkansız hale geliyor. Bizler yaptığımız

çalışma ile hem vatandaşın kullanacağı balıkta kontrollü bir sirkülasyon sağlıyoruz hem de bu balıkları doğaya bırakarak neslinin devam etmesini sağlıyoruz. Bu balıkları asıl üretme fikrimiz buradan çıktı” dedi.

8 balık ile başlayan proje kapsamında 2 yılda, bin 500 anaç, 6 bin yavru, kırmızı benekli doğal alabalık üretildiğini belirten Güven, “İlk önce bir fikir olarak başladı bu iş daha sonra bölgemizde Akçay deresinden bir üreticimiz 7-8 tane doğal alabalık yakalamış bunu kendi işletmesinde büyütmek istemiş fakat büyütememiş. Bize gelip size verelim dediler. Bizde kabul ettik. Balıklar geldiklerinde 300-350 gram ağırlığındaydı. Bu balıkları ilk olarak fiberglas bir tanka koyduk üzerlerini de örttük buna

rağmen yanlarına yaklaştığımızda bile bu hayvanlar sesten bile ürktüler. Sağlıklı beslenmediklerini fark ettik. Biyolog arkadaşımız Muhammed’e durumu ilettim ve bunları buradan alıp anaç olarak ürettiğimiz Gökkuşağı alabalıklarının yanına koyalım bu balıklar o balıklardan balık davranışlarını öğrensinler dedim. Balık sosyal yaşamını öğrenirler ve bunları böylece alıştırırız dedik ve ikisini aynı tanka koyup bir hafta orada bıraktık. Daha sonra yanlarına gittiğimizde ise bizden ürkmediklerini yem

yediklerini gördük ve 350 gram olarak gelen balıkların yaklaşık bir yıl sonra bir kilonun üzerine çıktığını sapladık. İkinci yılda ise bu rakam 3-4 kiloyu buldu. Dağa sonra bu balıklardan yumurta aldık. İlk aldığımız yumurtalardan şu an gördüğünüz balıkları ürettik her biri 350-400 gram arasında yaklaşık bin 500 anaç adayı hazırladık. Diğer yandan 2012 yılı üretimi olarak ta elimizde 5-6 bin kırmızı benekli doğal alabalık yavrusu var” diye konuştu.

Okulda yetiştirilen balıkların kontrollü olarak doğal ortamlarına salınacağını açıklayan Güven, “Bu balıkları üretirken Tarım Bakanlığı ile ortak bir proje düşünüyoruz. Bu projemizde önce bölgemizden başlayarak tüm dere ve çaylara bu balıkları bırakacağız. Bu çalışma sonrasında vatandaşlarımız derelerden kontrollü bir şekilde balık avlayabilecekler. Bunu kolluk kuvvetleri, tarım müdürlükleri ile birlikte kontrollü yapmak zorundayız yoksa ne yaparsak yapalım bu balık nesli yine de tükenir. Doğanın kendini

dengeleyebilmesi için bunun kontrollü yapılması gerekir. Balıklar doğada diğer balıklarla rekabet edebileceği boyda iken yani 5 gramı geçtikten sonra bırakılacak. Böylece uyum sorunu yaşamayacaklarına daha sağlıklı sonuçlar alacağımıza inanıyorum” dedi. – Sakarya

Karşıyaka, göl içerisinde belli kesimlerde olta ile sudak avına getirilen serbestinin ardından diğer türlerin avlanıp avlanmadığına ilişkin kontrollerin de yoğunlaştırılarak sürdürüleceğini belirtirken, “Amatör olta tutkunlarından beklentimiz; sudak dışında avlanmamaları ve belirtilen kurallara uygun hareket etmeleridir” şeklinde konuştu. Beyşehir Gölü’nde 15 Mart’tan itibaren avlanma yasağının başlaması nedeniyle halen sadece kanal boylarında olta ile avlanmaya müsaade ediliyor. – Konya

Türkiye’de tüm denizlerde 15 Nisan’dan itibaren trol ve gırgır ağlarıyla avcılık yapan balıkçılar için genel av yasağının başlayacağı bildirilen açıklamada, bu tarihten itibaren isteyen balıkçıların, uluslararası sularda Su Ürünleri Tebliği ile getirilen kurallara uymak kaydıyla avcılık yapabilecekleri ifade edildi.

-Geçen yıl yaklaşık 7 bin kişiye, 10 milyon lira idari para cezası kesildi-

Tebliğle getirilen düzenlemelere uyulması şartıyla uzatma ağlarıyla su ürünleri avcılığının dönem boyu serbest olduğu da belirtilen açıklamada, şunlar kaydedildi:

“Geçtiğimiz av sezonunda sürdürülebilirliğin sağlanması amacıyla özellikle denetim faaliyetleri etkin yürütülmüş, balıkçılarımızın ve tüketicilerin bilinçlendirilmesine yönelik yazılı ve görsel materyaller hazırlanarak kamuoyunun bilgisine sunulmuştur. Denetim faaliyetleri, su ürünleri denetiminden sorumlu kurumlarla yakın iş birliğiyle denizlerde ve iç sularda, balıkçı gemilerinde, karaya çıkış noktalarında, yol güzergahlarında, balık hallerinde ve perakende satış yerlerinde gerçekleştirilmiştir.

Bakanlığımız ile Sahil Güvenlik Komutanlığınca geçen yıl su ürünleri av yasaklarına ilişkin toplam 73 bin 218 denetim yapılmıştır. Bu denetimlerde 275 ton su ürününe el konulmuş, yasa dışı avcılık yaptığı tespit edilen 7 bin 74 kişiye, 10 milyon 110 bin 648 TL idari para cezası kesilmiştir.”

Açıklamada, Bakanlıkça getirilen kurallara uyulmasının balıkçılık ve balıkçıların geleceği açısından büyük önem arz ettiği bildirildi.

Sosyal paylaşım sitesindeki fotoğraflardaki şahsın kimlik bilgilerine ulaşan Orman Sakarya Orman ve Su İşleri Şube Müdürlüğü, muhtarlık kanalı ile Hüseyin K.’nın ikamet adresini buldu. Kurum Hüseyin K.’nın sitesinde yayınladığı fotoğraflarla birlikte tebligat gönderdi. Sahip olduğu avcılık ile ilgili belgelerle birlikte kuruma bilgi vermesi istendi.

İLGİNÇ SAVUNMA: ARKADAŞLARIMA HAVA ATMAK İÇİN PAYLAŞTIM

Hüseyin K. kuruma verdiği savunmada fotoğraflarda vurulmuş olduğu belirtilen yaban hayvanlarını kendisinin vurmadığını, arkadaşlarına hava atmak amacıyla daha önce vurulmuş olarak bulduğu hayvanların fotoğrafını çekerek sitesinde yayınladığını savundu. Kendisinin avcılıkla da ilgisinin olmadığını beyan eden Hüseyin K. suçlamaları kabul etmedi.

Sakarya Orman ve Su İşleri Şube Müdürlüğü Hüseyin K.’nın ifadesini paylaşım sitesindeki beyanlar doğrultusunda çelişkili bularak suç işlediği kanaatine vardı. Hüseyin K. hakkında Kara Avcılığı Kanunu’nun ilgili maddeleri uyarınca, toplam 946 TL İdari Yaptırım cezası uygulandı. Ayrıca sitede yer alan ve vurduğunu beyan ettiği 1 adet şahin, 7 adet karatavuk için de toplam 9 bin 600 lira tazminat raporu düzenlendi.

Kaçak avlanma hazırlığı içerisinde olduğu iddia edilen 4 kişiye su ürünleri kanununa muhalefet ettiği gerekçesiyle toplam 10 bin liralık idari para cezası uygulandı.

Yapılan denetim ve kontrollerde ele geçirilen toplam 12 bin 600 metrelik balıkçı ağına el konulurken, kaçak av için Göle indirilen 4 balıkçı teknesi de görevliler tarafından tekrar karaya çekildi.

Av yasağıyla, balıklara üreme çoğalma şansı tanınmasının amaçlandığının ifade edildiği açıklamada, denizlerde ve iç sularda, ticari ve amatör amaçlı su ürünleri avcılığını düzenleyen tebliğler gereğince, Van Gölü havzasında ve inci kefali bulunan bütün iç sularda her türlü istihsal vasıtası ile 15 Nisan-15 Temmuz tarihleri arasında, inci kefali avcılığının yasaklandığı vurgulandı.

Açıklamada ayrıca, Ahlat ilçe sınırlarında bulunan Nazik Gölü’nde ise, yıl boyunca su ürünleri avcılığının yasak olduğu bildirildi.

Gökkuşağı Alabalığı adı verilen Amerika kökenli alabalık formunun 1950’li yıllarda Türkiye’ye getirildiğini dile getiren Kocabaş, bu alabalığın Bolu Abant ve Yedigöller’de kurulan çiftliklerde üretilmeye başlandığını ve oradan da Tüm Türkiye’de balık üretim çiftliklerinin kurulduğunu belirtti. Gökkuşağı Alabalığı’nın havuzda 6-7 ayda 200-300 gram ağırlığına ulaşarak porsiyonluk olduğuna, 1 yılda da 1 kilogram ağırlığı geçebildiğine dikkati çeken Kocabaş, bu alabalığın doğal ortamda ise 1 yılda 350-400 gram ağırlığa ulaşabildiğini söyledi. kocabaş, doğal alabalıkların ise 1 yılda maksimum 15-16 santim uzunluğa ve 70-80 gram ağırlığa ulaşabildiğini kaydetti.

Türkiye’deki alabalık çiftliklerinde üretilen bir diğer kültür alabalığının ise Fransız kökenli Dere Alabalığı olduğuna işaret eden Kocabaş, “Bu alabalık formunun Türkiye’ye nasıl geldiğini tam olarak bilmiyoruz ama yumurtalarının getirilmiş olabileceğini düşünüyoruz. Gökkuşağı alabalığı doğal alabalık formları ile çiftleşmezken üretim çiftliklerindeki havuzlardan doğal ortama kaçan Fransız Kökenli Dere Alabalığı doğal alabalıklar ile çiftleşiyor. Bu da genetik kirliliğe neden oluyor” diye konuştu.

“KÜLTÜR ALABALIĞI, DOĞAL ALABALIĞIN KÜÇÜKLERİNİ VE YUMURTALARINI TÜKETİYOR”

Kocabaş, hayvansal organizmalar ile beslenen alabalıkların besinlerinin arasında sinek ve böcek larvaları, kelebekler, su içinde yaşayan organizmalar ile farklı balık türlerinin küçükleri ve yumurtalarının da bulunduğuna işaret etti. Doğal alabalıklar ile kültür alabalıklarının aynı tür canlılar ile beslendiğine dikkati çeken Kocabaş, kültür alabalığı olan Gökkuşağı Alabalığı’nın direncinin daha fazla olduğunu söyledi. Kocabaş, şunları kaydetti:

“Kültür havuzlarından kaçan Gökkuşağı Alabalığı, doğal alabalık formları ile aynı ortamı paylaşmaya başladığında işin rengi değişiyor. Gökkuşağı Alabalığı, diğerlerine göre daha obur, daha iştahlı bir balık ve daha çok beslenmeye ihtiyaç duyuyor. Doğal ortama girdiğinde hızla büyüdüğü için açlığını bastırmak için doğal alabalığın besinine ortak oluyor, daha sonra doğal alabalığın küçüklerini ve yumurtalarını tüketmeye başlıyor.

Öte yandan, doğal alabalığın kirlenme nedeniyle doğal yaşam alanları daralıyor. Örneğin Uzungöl’ü besleyen su kaynaklarında yapılaşma var, bu evlerin atıkları suyu kirletiyor. Böylece doğal alabalıkların yaşam alanları sınırlanıyor. Kirlenme ayrıca, doğal alabalığın yumurta kalitesini düşürüyor, yavru gelişimini etkiliyor. Böylece kültür alabalığı doğal alabalığın önüne geçiyor.”

“GÖKKUŞAĞI ALABALIĞI ORTAMDAN İZOLE EDİLMELİ”

Gökkuşağı Alabalığı için Uzungöl ÖÇK Bölgesinde uygun ortam oluştuğunu, bölgeye adapte olduğunu ve ürediğini anlatan Kocabaş, “Alabalık üretim tesislerinin yakınında çok rahatlıkla Gökkuşağı Alabalığı ile Fransız kökenli Dere Alablığı’nı yakalamak mümkün. Ben Gökkuşağı Alabalığı’nın kiloluğa yakın olanını Uzungöl’ü besleyen derelerden birinin kaynağında 1700-2000 metre yükseklikte yakaladım. Demek ki bu bölgelerde de üremiş” diye konuştu.

Gökkuşağı Alabalığı’nın üremesinin bölgedeki doğal alabalık formları için tehlike oluşturduğuna dikkati çeken Kocabaş, şunları kaydetti.

“Kirlilik, av ve egzotik türler olan kültür alabalıklarının baskısı nedeniyle Uzungöl ÖÇK Bölgesi’ndeki doğal alabalık formlarının sayısı azalıyor. Bu durumun mutlaka izlenmesi lazım. Gökkuşağı Alabalığı ve Fransız kökenli Dere Alabalığı gibi yabancı egzotik balıkların bölgedekilere tanıtılması lazım. Bölgedeki doğal alabalık formlarının neslinin devamı için gayri resmi avcılıkların kontrol altına alınması lazım. Ayrıca, Gökkuşağı Alabalığı ortamdan izole edilmeli. Kültür balıkçılığı yapan tesislerin atık sularını çok iyi izole etmeleri lazım, doğal ortama hiçbir şekilde kültür alabalığı ya da alabalık yumurtası kaçırmamaları lazım.”

KAMADER Başkanı Engin Uztürk, açıklamasını şöyle tamamladı: Dernek olarak, başta üyelerimiz olmak üzere ulaşabildiğimiz tüm amatör balıkçılara yönelik, balık türlerinin korunması, yaşatılması ve bilinçli avcılık için bilgilendirme çalışmalarımız devam ediyor. Av yasağıyla ilgili tüm kamu kurum ve kuruluşlarıyla koordine içindeyiz. Yasaklara uyulması konusunun sıkı takipçisi olacağız. Temiz çevre, sağlıklı yaşam ve sürdürülebilir avcılık dileğiyle herkese rast gelsin diyorum”

Beyşehir Gölü’ndeki su seviyesinin geçen seneye göre yaklaşık 50 santim yükseldiğini, dağlardan eriyen kar suları ve ilkbahar dönemindeki yağışlarla birlikte su miktarının bir 60 santim

daha yükselmesini beklediklerini dile getiren Tan, “Geçen yıllarda hasta gözüyle baktığımız Beyşehir Gölü suların yükselmesi ile birlikte iyileşti ve güzelleşti, hastalıktan kurtuldu, doğa da kendini yenileme imkanı buldu” dedi.

Beyşehir Gölü’nde su seviyesinin eriyen kar suları ile birlikte her geçen gün yükseldiğini buna bağlı olarak bünyesindeki adaların yüzölçümünün de değişken hale geldiğini aktaran Tan, şunları kaydetti:

“Beyşehir Gölü’nde irili ufaklı 33 ada bulunuyor. Adaların yüzölçümünün Yükselen sulardan etkilenmesi en çok küçük adalarda kendini hissettiriyor. Tur düzenlenen Yılanlı Adası’nın önemli ölçüde küçüldüğünü görüyoruz. Beyşehir kıyısındaki merdivenlerinde gölü izlemek için konulan oturma banklarının bulunduğu ahşap köprü ile ulaşılabilen minyatür Alaadden Keykuat Adası bile oldukça küçüldü. Suların yükselmesi nedeniyle merdivenlerdeki banklar da kaldırılarak adanın üst kısmını çekildi. Ayrıca, suların

yükselmesi ile birlikte kıyıdaki birçok iskele sular altında kaldı. Yat işletmecileri, sahildeki iskeleleri sürekli olarak yükseltmek zorunda kalıyor.”

Beyşehir Gölü’ndeki su miktarının artmasının doğa, çevre ve balıkçılık yönüyle de birçok olumlu etkilerinin olduğunu anlatan Tan, “Göl sularının yükselmesi ile birlikte yüksek dalgalar oluşmaya başladı. Gölün içerisindeki ot, kamış ve pislikler de temizlenerek kıyılara vurmaya başladı. Yani, göl kendi kendini şu an temizliyor. En önemlisi gölde nesli kaybolmaya yüz tutan göğce, kızılkanat ve yağ balığı dediğimiz türler yeniden gözlenmeye başladı. Geçmiş yılların en çok sevilen bu balıklarının görülmesi

gelecek adına da bizlere umut veriyor. Beyşehir Gölü, geçtiğimiz yıllarda yaşanılan kuraklıktan kurtuldu. Göl sularının yükselmesi, doğadaki değişimler bizi bu konuda sevindirirken, gölümüze bugün eskisinden daha çok sahip çıkmamız gerektiğini, daha iyi korumamız gerektiğini de unutmamamız gerekiyor” şeklinde konuştu.

Çupra: Akdeniz ve Ege kıyılarında yaygın olan çipuraya seyrek de olsa Marmara’da da rastlanır. Ege’de Kasım, Akdeniz’de ise Ekim ve Aralık ayları arasında üreme mevsimine girer. Boyları ortalama 25-35 cm. arasındadır. Eti az kılçıklı, sert ve beyaz olan çipura Türk mutfağının en özel lezzetlerinden biridir. Özelikle ızgarası çok lezzetli olur. Temmuz-Ağustos ayları balığın en lezzetli olduğu dönemdir.

Gümüş: Marmara Denizi’nde bulunan gümüş balıkları üremek için Nisan ayının sonlarında Karadeniz’e geçer, sonbaharda ise geri döner. En fazla 20 cm. uzunluğa ulaşan gümüşün özellikle una bulunmuş tavası lezzetli olur.

Hamsi: Hamsi sürüleri Eylül ayı sonlarında Azak Denizi’nden Doğu Karadeniz’e göç eder. Ekim ayının ikinci haftası av mevsimi açılır. Göçlerini batıya doğru sürdüren hamsi sürüleri Kasım ayı ortalarından itibaren Marmara Denizi’nde görülmeye başlanır. Ortalama boyu 18 cm kadar olan hamsilerin eti yağlı ve lezzetlidir ızgarası, tavası ve buğulaması yapılır. Karadeniz mutfağında ise kullanım alanı çok geniştir. Hamsinin en lezzetli olduğu dönem Kasım-Şubat arasıdır.

İstavrit: Hamsiden sonra en çok avlanan ve tüketilen balık türü olan istavrit türleri genellikle Nisan ayında yumurtlamaya başlar. Yumurtlama süresi türe göre Haziran ile Eylül ayına kadar sürer. İstavritin daha çok tavası ve buğulaması yapılır. Ocak-Nisan arası istavritin en lezzetli olduğu dönemdir.

İzmarit: daha çok Akdeniz ve Ege’de görülür. Marmara’da yaşayan bazı izmarit sürüleri ilkbaharda Karadeniz’e çıkarlar, sonbahar sonunda tekrar geri dönerler. Beyaz etli izmaritin özellikle ızgası çok lezzetli olur. Tavası yapılırken ise oldukça kalın olan derisini çıkarmak gerekir. Özellikle Şubat-Nisan arasında lezzetli olur.

Kalkan: nerdeyse tamamen yusyuvarlak olan bu pulsuz balık en çok aranan balıklardan biridir. Esas olarak Karadeniz’de bulunan kalkan balığı nadir olarak Marmara, Ege ve Akdeniz’de de bulunur. 1 Mayıs-30 Haziran arası Türkiye’nin tüm karasularında avlanması yasaktır. Ortalama boyu 40-50 cm olan kalkan, beyaz etiyle en lezzetli balıklardan biridir. Kalkan, genelde tavada pişirilir, ızgarası, şişi ve buğulaması da yapılır. Yemeden önce derisindeki düğmeler ayıklanmalıdır. Ocak-Nisan arası kalkanın en lezzetli olduğu dönemdir.

Karagöz: Türkiye’nin tüm denizlerinde bulunur. Ortalama uzunluğu 18-25 cm. kadardır.
Eti son derece lezzetli olan karagözün tavası, ızgarası ve buğulaması makbuldür. Kiremitte fırını da yapılır. Ekim ve kasım en lezzetli olduğu aylardır

Kefal: farklı kefal türleri Türkiye denizlerinin hepsinde yer alır. Temelde sıcak ve ılıman denizlerde yaşayan kefalin boyu cinsine göre15 cm’den 90 cm’ye kadar çıkabilir. Küçük cinslerinin tavası büyüklerininse buğulaması yapılır. Tütsüsü de lezzetli olan kefalin yumurtalarından tarama ve havyar da yapılır. Haziran-Eylül ayları dışında yılın tümünde lezzetlidir.

Kılıçbalığı: genellikle okyanusların ılıman bölgelerinde yaşayan kılıçbalıkları Akdeniz, Ege ve Marmara’da da görünür. Ortalama uzunluğu 1.80 metreden 3 buçuk metreye kadar çıkabilir. Aşırı avlanma nedeniyle kılıçbalıklarının nesli tükenme tehlikesi ile karşı karşıyadır. Eti çok lezzetli olan kılıçbalığının özellikle şiş ızgarası tavsiye edilir. Kılıçbalığının en lezzetli olduğu aylar Ağustos ve Eylül’dür.

Levrek: Akdeniz’de yaşayan levrek sürülerinin önemli bir bölümü ilkbahar geldiğinde Marmara’ya, Marmara’dakiler de Karadeniz’e göç eder. Bu göçler sonbaharda ters yönde tekrarlanır. Her mevsimde, genellikle de Mayıs ortalarından Ekim sonuna kadar avlanır. Eti yağsız ve lezzetli olan levreğin en çok tavası, ızgarası ve fırını yapılır. Mezgit gibi Levrek de Şubat-Mayıs aylarında lezzetli olur.

Lüfer: Boğazın sultanı’ olarak adlandırılan lüfer yaz aylarında Ege’den Marmara’ya ve Boğaz’dan da Karadeniz’e çıkar. Lüfer sürüleri, yumurta bıraktıktan sonra Eylül ayının ortalarından itibaren tekrar İstanbul Boğazı’na döner. Lüferin özellikle ızgarası çok lezzetli olur. Yılın her ayında tüketilen lüfer, özellikle Ağustos-Eylül arasında lezzetlidir.

Mezgit: göçmen bir tür olan mezgit kışın Karadeniz’den Marmara’ya göçer. Mart ayında yumurta döktükten sonra Mayıs’ta yeniden Karadeniz’e çıkar. Ortalama 30-40 cm. uzunluğunda olan mezgitin eti beyaz ve lezzetlidir. Genlikle tava ve haşlaması yapılan mezgit, Şubat-Mayıs aylarında lezzetlidir.

Orkinos: ortaklama boyu 2-4 metre ağırlığı da 250 kilogram olan orkinos denizlerin en büyük balıklarındandır. Türkiye sularında Nisan ayı başında Akdeniz’den göçe başlayan orkinos sürüleri Ege ve Boğazlar üzerinden Karadeniz’e çıkar. Kırmızı etli orkinosun genellikle konservesi yapılır. Küçük orkinosların kanı akıtılıp tuzlandıktan sonra ızgarası yapılır. En lezzetli olduğu aylar Ekim ve Kasım’dır.

Palamut: Palamut boyuna göre çeşitli isimler ile anılır. Palamutvonozu 12-16 cm, kestanepalamudu 16-22 cm, çingenepalamudu 22-28 cm, palamut 28-35 cm, zindandelen 35-40 cm, torik 40-45 cm, sivri 45-55 cm, altıparmak 55-65 cm ve piçuta 65 cm ve üzeri. Genelde ılıman ve sıcak denizlerde yaşayan palamutlar ilkbaharda yumurta dökmek için sürüler halinde İstanbul Boğazı’ndan Karadeniz’e çıkar, Ağustos’ta geri dönerler. Güneyde yaşayan palamut sürülerinin üreme dönemi Nisan-Mayıs, Karadeniz’de yaşayanlarınsa Mayıs-Hazirandır. Siyah etli ve lezzetli olan palamutun en lezzetli olduğu dönem Eylül sonundan Şubat’a kadar olan dönemdir. Tavası, ızgarası ve yahnisi tavsiye edilir.

Pisi balığı: Bir tabağı andıran vücut yapısı ile Akdeniz ve Ege sularında bulunur. Üreme mevsimi Mayıs-Ağustos arasıdır. Eti beyaz ve lezzetli olan pisi balığının tavası, ızgarası, şişi ve haşlaması yapılır. Yılın tamamında lezzetlidir.
Sardalya; Türkiye’nin hemen bütün kıyılarında görünen sardalya sürüleri ilkbaharda büyük sürüler halinde Ege’den Marmara’ya göç ederler ve buradan da Karadeniz’e geçerler. Yine de Akdeniz ve Ege’de göç etmeyen sardalya sürüleri bulunur. En lezzetli balıklar arasında yer alan sardalyanın ızgarası, buğulması ve tuzlaması yapılır. Haziran-Eylül arası lezzetlidir.

Karadeniz’in kirlenmesinde Türkiye’nin payı nispeten az. Tuna, Dinyeper ve Dinyester’in toplam su miktarı Karadeniz’e dökülen toplam nehir girdisinin yüzde 67′sini oluşturmaktadır. Bu üç nehir, sanayi atıklarını ve geçen yıl Macaristan’ın neden olduğu kırmızı çamuru Karadeniz’e taşımıştır. Uluslararası sözleşmelerle bu durumun önüne geçilmeye çalışılsa da kirletici etkileri hala devam etmektedir.”

Karadeniz’e kıyısı olan 6 ülke olmasına rağmen nehirler vasıtasıyla 21 ülkenin kirleticilerinin Karadeniz havzasında biriktiğini dile getiren Engin, şöyle konuştu:

Karadeniz’in Türkiye kıyılarında ciddi sanayileşme olmamasına rağmen, kıyı şeridine yakın yerleşimden dolayı evsel atıkların direkt denize deşarjı olumsuz etkiler oluşturuyor. Sakarya, Kızılırmak, Yeşilırmak gibi büyük nehirler de İç Anadolu’daki sanayi atıklarını Karadeniz’e taşıyor. Karadeniz Bölgesi’nde organik tarımın yeterince yaygınlaşmamış olması da tarımsal faaliyetlerde kullanılan zirai ilaçların ve gübrelerin yağışlarla derelere ve denize ulaşmasına neden oluyor.”

Semih Engin, Karadeniz’de yaşayan balık türlerinin tespit edilmesi amacıyla Rize Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi olarak yaklaşık 10 yıldan bu yana Karadeniz’de yürüttükleri çalışmaların son aşamasına geldiklerini anlattı.

Engin şunları söyledi:

Bolluk ve bereketin simgesi olan Karadeniz son 50-60 yıldır kara bahtı ile baş başadır. Yaptığımız çalışmada Karadeniz’de yaşayan balık türlerinin üçte birinin artık yaşamadığını belirledik. Literatürde Karadeniz’de 161 balık türünün yaşadığı söylense de yaptığımız çalışmada 102 balık türünü tespit edebildik. Bu da Karadeniz’de biyolojik çeşitliliğin azaldığını ortaya çıkardı. Rakamlar önceden Karadeniz’de yaşayan 59 balık türünün neslinin yok olduğunu gösteriyor. Karadeniz’de artık olmayan balık türlerinden bir kısmı Akdeniz kökenli olup, burada yaşayan popülasyonları tükenmiştir. Ancak daha vahim olanı Karadeniz endemiki olan Mersin balığı türleri gibi bazı canlıların tamamen nesilleri tükenmiştir. Bu olumsuz süreç devam etmektedir. Karadeniz’de yaşayan bazı balık türlerinin nesli tehdit altındadır ve risk artarak devam etmektedir. Bu canlılar uluslararası sözleşmelere göre koruma altındadırlar. Ancak ekonomik getirileri nedeniyle ya da bilinçsiz davranışlar sonucu bu canlıları balık marketlerin tezgahlarda görebilmekteyiz.”

Başlatılan e-imza kampanyasının çağrı metninde ise şu ifadelere yer veriliyor: “Karadeniz insanının geçim kaynaklarının başında balıkçılık, balıkçılık ve Karadeniz denilince de akla Hamsi gelir. Hamsi tüm dünyada olduğu gibi ülkemiz denizlerinde ve özellikle Karadeniz’de eko sistemin temeli olup, hemen hemen diğer tüm balıkların varlığı ve bolluğu hamsiye bağlıdır. Doğru bir avcılık uygulamasıyla üç ayı aşan hamsi av sezonunda yıllık av miktarı 400 bin tonu bulabilir. Bu yıl gözlendiği gibi yüzlerce yıldır uygulana gelen avcılık sisteminin dışına çıkıldığında 15-20 gün gibi süren kısa av sezonu ve 150 bin ton civarında av miktarına erişmek ancak mümkün olmaktadır. Üstelik dar bir zaman aralığında avlanan hamsinin çoğu balık kalitesi ne olursa olsun çoğunlukla çok düşük fiyatlarla balık unu-yağı sanayinde değerlendirilebilmekte ve balıkçıya önemli bir ekonomik katkı sağlayamamaktadır. Yanlış uygulamalar nedeniyle hamsi sürülerinin kısa sürede dağılması ve av vermemesi nedeniyle bazı balıkçılarımız özel izin alarak Gürcistan ve Abhazya sularında avlanmaktadır. Gürcistan sularında denetim varlığına rağmen Abhazya’da yeterli denetim olmadığından hamsi ve diğer balık türleri stokları üzerine ağır bir baskı kurulmaktadır. Karadeniz’deki av gücünün %90′ından fazlası ülkemize aittir. Başka sularda avlansa dahi, yok edilen eninde sonunda bizim avlayacağımız balık stoklarıdır. Bu denetimsiz avcılık nedeniyle avlama boyundan küçük çok miktarda balık burada imha edilmektedir. Bu durumun araştırılarak hamsinin ülkemiz sularına yerleşmesi, göçünün tamamlayabilmesi ve verimli bir av sezonu geçirilebilmesi için; Hamsi av sezonunun 1 Kasım tarihinden sonraya alınması, Ereğli (Karadeniz) batısında hamsi avcılığına izin verilememesi,Tekne başına balık unu fabrikasına gönderilecek günlük hamsi miktarının azami 300 tonla sınırlandırılması,30 metreden sığ kıyı sularında gırgırla avcılığın önlenmesi,Gırgır ağlarına boy ve derinlik sınırlaması getirilmesi,Abhazya’da ki avcılığın türler, minimum avlama boyu ve av miktarı bakımından denetimi konusunda girişimde bulunulması için gereğini saygılarımızla arz ederiz.”

Ulu, açıklamasında şunları kaydetti:

“Av hayvanlarının nesillerini korumak için bilinçli avcılara görevler düşüyor. İlimizde 2011-2012 av sezonunda bıldırcın, üveyik avı 27 Kasım tarihinde, yaban tavşanı avı 29 Ocak tarihinde sona ermişti. Yaban domuzu, kaz, ördek, çulluk ve bazı av hayvanlarının avlanma sürelerinin 26 Şubat tarihinde tamamlanmasıyla birlikte, yurt genelinde av sezonu 26 Şubat pazar günü tamamen kapanıyor. Bu günden sonra ava çıkanlar ağır cezalarla karşılaşabilir. Kontrollerimizi aralıksız sürdürüyoruz.”

Her geçen gün kuş neslinin azaldığını belirten Özat, “Artık avlanacak kuş bulmak zorlaşıyor. Kuş nesli doğada sürekli azalırken, domuz popülasyonu artıyor. Sezonun son avını pazar günü yapacak olan avcılar daha sonra tüfeklerinin bakımlarını yapıp evlerinin bir köşesine bıraksınlar. Ağustos ayına kadar tüfeklerini bir daha ellerine almasınlar” diye konuştu.

-Kaçak avın cezası büyük-

Özat, avcıların kaçak av yapmamasını, avcılık belgeleri, avlanma pullarının olması gerektiğini ifade ederek, “Bunun yanında yasak dönemde de avlanmasınlar. Kaçak avlanmanın cezası çok büyük. Para cezasının yanında tüfeklere el koyma, hapis cezaları da verilebiliyor. Para cezaları 245 TL’den başlayıp 4 bin TL’ye kadar yükselebiliyor. Avcılık belgesi olmadan avlanan Tuzburgazı’ndan 5 avcımız geçtiğimiz hafta yakalandı. Köylerde avcılık kursu açmaya talibiz. En az 25 kişi toplanıp kulübümüze başvurdukları takdirde hemen kurs açabiliriz. Muhtarlarımızdan bu konuda duyarlı olmalarını bekliyoruz” dedi.

Vatandaşlar da, bu vahşeti yapanların biran önce bulunup cezalandırılmasını istedi.

Eti yenen kara hayvanları:
Zürafa, kanguru, tavşan yenir. Eti yenen davar [koyun, keçi], sığır [manda, inek, boğa], deve gibi evcil hayvanların, yabani olanları da yenir. Mesela buffalo, bizon yabani sığırdır. Lama yabani devedir. Yani bunlar yenir. Keçinin yabanisi sayılan dağ keçisi, geyik, ceylan, antilop yenir. Yabani koyunlar da yenir. Evcil at, tenzihen mekruhtur. Midilli, bir at türüdür. At eti, Şafii ve Hanbeli’de helal, Maliki’de haramdır. Yabani atlar yenir. Evcil eşek yenmez. Yabani eşek denilen zebra yenir.

Eti yenmeyen kuşlar:
Avını pençesiyle yakalayan ve leş yiyen, çaylak, kartal, kerkenez, kuzgun, akbaba, leş kargası, yarasa, atmaca, şahin, martı, leylek, flamingo, egret, kelaynak gibi kuşlar yenmez.

Haşaratlar da yenmez:
Haşarat, yani toprak içinde yuvası olan küçük hayvanlar, helal değildir. Fare, akrep, yılan çeşitleri, kertenkele, timsah, kene, semender, kurbağa, kaplumbağa, salyangoz, arı, sivrisinek, karasinek, köstebek, kirpi, tahtakurusu, bit, pire gibi haşarat yenmez. [Şafii ve Maliki’de, kirpi ve kertenkele yenir.]

Eti yenen kuşlar:
İğrenç olmayan, leş yemeyen, avını pençesiyle yakalamayan kuşlar yenir.
Saksağan, kumru, bülbül, kanarya, muhabbet kuşu, keklik, sülün, bağırtlan kuşu, güvercin, bıldırcın, tarla kargası, tavus, kırlangıç, baykuş, papağan, turna, saka kuşu, çalı kuşu, ispinoz, serçe ve sığırcık gibi kuşlar helaldir. Hüthüt [ibibik] mekruhtur. [Martı Hanefi ve Hanbelî’de yenmez. Maliki’de martı ve balıkçıl yenir. Şafii’de kırlangıç, tavus, hüthüt, papağan yenmez. Martı, balıkçıl gibi deniz kuşları yenir.]
Eti yenen kümes hayvanlarının yabanileri sayılan karatavuk, yabani ördek, yabani kaz, kuğu gibiler yenir. Hindinin yabanisi sayılan deve kuşu yenir.

Deniz hayvanları:
Hanefi hariç diğer üç mezhepte, deniz ürünlerinin hepsi yenir.
Hanefi’de balık şeklinde olmayan hiçbir deniz ürünü yenmez. Mesela, ahtapot, kalamar, mürekkep balığı, denizhınzırı, denizatı, denizaygırı, denizanası, denizayısı gibi hayvanlar ve yengeç, midye, istiridye, ıstakoz, kerevit, karides, deniz salyangozu gibi deniz haşaratı yenmez. Somon, kalkan, yunus, köpek balığı ve yılan balığı yenir.